Transmed Lab
Transmed Lab

TEST REHBERİ


TRANSMED ÖZEL TIP LABORATUVARI TEST REHBERİ

SıraTEST ADIYÖNTEMÖRNEK TÜRÜÖRNEK MİKTARIKABUL GÜNÜÇALIŞMA GÜNÜSONUÇ
1HLA-ABCmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
2HLA-DQDRmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
3HLA-Amoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
4HLA-Bmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
5HLA-Cmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
6HLA-DQmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
7HLA-DRmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
8HLA-DPmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
9HLA-Adört basamaklı doku tiplemesiEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
10HLA-Bdört basamaklı doku tiplemesiEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
11HLA-Cdört basamaklı doku tiplemesiEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
12HLA-DQdört basamaklı doku tiplemesiEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
13HLA-DRdört basamaklı doku tiplemesiEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
14HLA-DPdört basamaklı doku tiplemesiEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
15HLA-B5moleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
16HLA-B5serolojikEDTA lı tam kan1 tüpher gün2 haftada bir2-4 hafta
17HLA-B'27serolojikEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
18HLA-B'27serolojikEDTA lı tam kan1 tüpher günher gün1-3 gün
19HLA-ABDRmoleküler düşük çözünürlükteEDTA lı tam kan2 tüpher günher gün1-3 gün
20PRA Class-I taramaSolid Faz (ELISA)Serum1 tüp2-4 haftada bir2-4 hafta1-3 gün
21PRA Class-II taramaSolid Faz (ELISA)Serum1 tüp2-4 haftada bir2-4 hafta1-3 gün
22Lenfosit Cross-matchCDC ve AHG-CDCHastadan Serum1 tüpher günaynı günaynı gün
23(Canlıdan)Vericiden EDTA'lı1 tüp
24Lenfosit Corss-matchCDC ve AHG-CDCHastadan Serum4 tüp
25(Kadavradan)Vericiden EDTA'lı, dalak, lenf nodu
A. LABORATUVAR TANITIMI:
TRANSPLANTASYON İMMÜNOLOJİSİ VE DOKU TİPLENDİRME LABORATUVARININ (DTL) TANITIMI:

B. TESTLERİN İSTENMESİ:
DTL TESTLERİN İSTENMESİ:

C. ÖRNEKLERİN ALINMASI
LABORATUVAR TESTLERİ İÇİN ÖRNEKLERİNİN ALINMASI:

1. Kan Örneklerinin Alınması
1.1. İlk Müdahale Ve Yataklı Birimlerde Kan Örneklerinin Alınması
1.2. Polikliniklerde Kan örneklerinin Alınması
1.3. Kan Örnekleri Alım Kuralları
1.4. Kan Örnekleri vermeden Önce Dikkat Edilmesi Gereken Konular

D. TEST SONUÇLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER:
DT LABORATUVARINDA TEST SONUÇLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER

E.TESTLERE GÖRE ÖRNEK KAPLARI:
DT LABORATUVARI ÖRNEK ALIM KAPLARI

F. ÖRNEKLERİN LABORATUVARLARA ULAŞTIRILMASI:
DT LABORATUVARINA ÖRNEKLERİN ULAŞTIRILMASI

G. ÖRNEK KABUL RED KRİTERLERİ:
DTL LABORATUVARI ÖRNEK KABUL VE RED KRİTERLERİ

1. İmmünoloji Laboratuvarı Örnek Kabul Kriterleri
2. İmmünoloji Laboratuvarı Örnek Red Kriterleri

H. LABORATUVARINDA ÇALIŞILAN TESTLER
DT LABORATUVARINDA ÇALIŞILAN TESTLER

İ. TEST SONUÇLARININ VERİLMESİ:
DTL LABORATUVARINDA TEST SONUÇLARININ VERİLMESİ:

K. KALİTE KONTROL ÇALIŞMALARI

İMMÜNOLOJİ LABORATUVARINDA KALİTE KONTROL ÇALIŞMALARI
1. İç (İnternal) Kalite Kontrol
2. Dış (Eksternal) Kalite Kontrol

TRANSMED ÖZEL TIPLABORATUVARI

A. LABORATUVARLAR TANITIMI:
DTL LABORATUVARINI TANITIM:

Solid organ (böbrek, kalp ve karaciğer) ve kök hücre nakline hazırlanan hastalar ve onların potansiyel donorlerini arasındaki en iyi alıcı-verici uyumu transplantasyonun başarısı için hayati önem arz eder. İmmünoloji ve Doku Tipleme laboratuvarı organ ve doku nakli hizmetlerinin için gerekli laboratuvar desteğini sağlayarak ve tedavi uygulamaların başarılı olması için çalışır. Nakil öncesi hasta ve vericiye ait sonuçların değerlendirilmesi ve klinik olarak anlamlılığının ve risklerin belirlenmesi hasta ve organ sağ kalımı için kritik öneme sahiptir. HLA Doku tiplemesi, PRA ve LCM için iç ve dış kalite denetim uygulamaları ile verdiğimiz hizmetlerin kalite güvenliğini sağlamaktayız.

İmmünoloji Laboratuvarda bulunan bütün cihazların açılış işlemleri, günlük kontrol ve bakımı yapılır, reaktifler hazırlanır. Testlere ait kalibratör ve kontroller hazırlanır, bütün cihazlarda çalışılır ve sonuçları teknikerler, teknisyenler ve sorumlu uzman tarafından kontrol edilir. Kalite kontrol örnekleri değerlendirilir Laboratuvarda her tekniker her işi yapabilecek şekilde eğitilmiştir. İş gruplarına göre laboratuvar çalışmaları dönüşümlü olarak yapılmaktadır. Laboratuvarda örnekler çalışma gruplarına göre ayrılır. Deneyler uluslararası standartlara uygun şekilde çalışılır.

B. TESTLERİN İSTENMESİ:
DT LABORATUVARI TESTLERİNİN İSTENMESİ:

Hastanemiz bölümlerinden ve hizmet alım protokolü yapılmış hastanelerden gelen örnekler, ilgili polikliniklerin doktorları tarafından hastane otomasyon sisteminden tetkik adı veya tetkik kodu ile istem yapılır.

C. ÖRNEKLERİN ALINMASI
DT LABORATUVARI İÇİN ÖRNEKLERİN ALINMASI:

1. Kan Örneklerinin Alınması:

Hastane içi polikliniklerden ve kliniklerden gelen (Kemik iliği ve solid organ transplant adayları ve donörlerinin) kan örneklerinde serolojik moleküler düzeyde testler çalışılır. Ayrıca kadavra donör için doku tiplendirmesi ve renal transplant adaylarına Lenfosit Crossmatch (LMC) çalışılır.


1.1. Yataklı Birimlerde Kan Örneklerinin Alınması:

Yataklı birimlerde kimlik doğrulaması yapıldıktan sonra kan alma işlemi gerçekleştirilir. Hekim test taleplerini otomasyon sisteminde yapar. Klinik hemşiresi sistemde talepleri görür. Testlerin barkotlarını basar, tüplere yapıştır. Barkotlarda hastanın kimlik tanımlayıcılarıyla birlikte, testin adı, testin hangi servisten istendiği, örneğin alınış tarihi ve saati yer alır. Böylece numune alım tarihi ve saati hastane otomasyon sistemine kaydedilmiş olur.


1.2. Polikliniklerde Kan örneklerinin Alınması:

Muayene olduğu polikliniğin “Kan Alma Ünitesine” gelen hastayı, ünite sekreteri karşılar. Ünite sekreteri hastaya ait kimlik doğrulaması yapar. Hastanın test istemlerini otomasyon sisteminde görülür, testlere ait barkotları basar. Barkotlarda hastanın kimlik tanımlayıcılarıyla birlikte, testin adı, testin hangi poliklinikten istendiği, örneğin alınış tarih ve saati yer alır. Böylelikle örneğin alım tarihi ve saati hastane otomasyon sistemine ve Laboratuvar İşletim Sistemine (LİS) kaydedilmiş olur. Sekreter, barkotları ilgili kan tüplerine yapıştırdıktan sonra, tüplerle birlikte hastayı kan alma hemşiresine yönlendirir.


1.3. Kan Örnekleri Alım Kuralları:

Hasta rahat bir pozisyonda oturmalı. Kol omuz hizasında düz durmalıdır.
Fistül, damar grefti uygulanmış ya da mastektomili meme tarafındaki kol, ödemli ve skarlı bölgeler, hematom, kan transfüzyonu ile IV sıvı tedavisi uygulanan kolda üst seviyeler zorunlu kalınmadıkça venöz kan alımı için uygun değildir.
Hematom oluşabileceğinden hastanın kolu kesinlikle bükülmemelidir.
Hem geniş hem de yüzeye yakın damar seçilmelidir.
Hastaya IV infüzyon yapılıyorsa infüzyona 5 dakika ara verildikten sonra veya mümkünse diğer koldan kan alınmalıdır. Turnike, kan alınacak damardan yaklaşık 10 cm yukarı bağlanır. Turnike en fazla bir dakika uygulanmalıdır ve iğne damara girdikten sonra hemen gevşetilmelidir.
Kan, enjektör ile alınmış ise, hemoliz olmaması için iğne çıkarıldıktan sonra yavaşça ve tüp kenarından kaydırarak tüpe boşaltılmalıdır. Damara girilmeden önce yumruk açılıp kapatılmamalıdır.
Önce katkı maddesiz, sonra katkı maddeli tüplere kan alınmalıdır.


1.4. Kan Örnekleri verilmeden Önce Dikkat Edilmesi Gereken Konular:

Laboratuvar testleri için Sabah (10-12 saat açlık sonrası) kan verilmelidir (Gece 21.00 den sonra su hariç hiçbir şey yenilip içilmemesi gereklidir ).
Hastaneye gelmeden önce ağır ve zorlayıcı egzersiz yapılmamalıdır, kan vermeden önce, yarım saat kadar dinlenilmesi önerilir. Düzenli olarak kullanılan ilaçlar varsa, kan vermeden önce doktora danışılması gerekmektedir.


D. TEST SONUÇLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER:

İMMÜNOLOJİ LABORATUVARINDA TEST SONUÇLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER: Kan örnekleri oda ısında ve tüp yatık olarak tutulmalı ve en kısa sürede laboratuvara ulaştırılmalıdır. Doku tipleme, PRA ve LCM için alınacak örnekler açlık ve tokluktan etkilenmez, vücudun gün içi değişimlerinden etkilenmezler. Dolayısıyla günün her saati örnek alınabilir.


E.TESTLERE GÖRE ÖRNEK KAPLARI:

DT LABORATUVARI ÖRNEK ALIM TÜPLERİ

Doku Tiplendirme: 3 adet EDTA’lı (mor kapaklı)
PRA: 1adet biyokimya tüpü(kırmızı kapaklı)
LCM: Hastadan ve donorden 3 adet EDTA’lı (mor kapaklı)
Hastadan 1adet biyokimya tüpü(kırmızı kapaklı)

F. ÖRNEKLERİN LABORATUVARLARA ULAŞTIRILMASI:

DT LABORATUVARINA ÖRNEKLERİN ULAŞTIRILMASI

Laboratuvar İşletim Sistemine test girişleri yapılırken testlerin aynı zamanda Hastane Otomasyon Sistemi üzerine test girişleri ve kayıtları yapılmış ve kan örnekleri üzerinde mutlaka barkotlu olmasına dikkat edilmelidir.
Örneklerin Laboratuvar işletim sisteminden girişlerinin yapılması Laboratuvara giriş saati kayıt altına alınmasını sağlar.
Elden getirilen tüm kan örnekleri laboratuvar teknisyenleri tarafından önek kabul red kriterleri doğrultusunda laboratuvara girişi yapılır. Laboratuvarda örnekler çalışma gruplarına göre ayrılarak deneyler çalışmaya başlanır.

Örnek saklama koşulları:
Doku Tipleme örnekleri : Tüpler yatık şekilde, buzdolabı 2-8 C’de maksimum üç gün.
PRA örnekleri : Maksimum 8 saat.
LCM örnekleri : Maksimum 8 saat.

G. ÖRNEK KABUL RED KRİTERLERİ

İMMÜNOLOJİ LABORATUVARI ÖRNEK KABUL VE RED KRİTERLERİ:

1. DT Laboratuvarı Örnek Kabul Kriterleri:
Analize uygun tüp veya kaplara alınmış olan örnekler kabul edilir.
Yapılacak analize uygun olarak alıcı ve vericiden alınan örnekler kabul edilir.
Testlere uygun vakumlu tüplere ve örnek kaplarına alınmış olan örnekler kabul edilir.
Hemolizli olmayan örnekler kabul edilir.
Yeterli miktarda alınmış olan örnekler (tüpün işaretli çizgisine kadar) kabul edilir.
Hastane bilgisayar sistemine girilen ve barkod etiketi kesilen örnekler kabul edilir.
Barkod etiketleri silik ve yırtık olmayan, barkod etiketi tüpün etiketi üzerine denk gelecek şekilde düzgün yapıştırılmış olan örnekler kabul edilir.
İstem formu eksiksiz doldurulmalı ve doktor kaşe ve imzalı olmalıdır.

2. İmmünoloji Laboratuvarı Örnek Red Kriterleri:

2.1. Analize uygun olmayan tüp veya kaplara alınmış olan örnekler ret edilir.
Nakle hazırlanan aday alıcı ve verici adaylarının yapılacak analize uygun olarak hazırlanmamış olması ve testlere uygun olmayan tüplere ve örnek kaplarına alınan örnekler ret edilir.
Hemolizli örnekler ret edilir.
Yetersiz miktarda alınan örnekler ret edilir.
Hastane bilgisayar sistemine girilmeyen ve barkot etiketinde kan alma tarih ve saat bulunmayan örnekler ret edilir Barkot etiketleri silik ve yırtık örnekler, barkot etiketi tüpün etiketi üzerine düzgün şekilde yapıştırılmamış olan örnekler ret edilir. Dondurulmuş Örnekler kabul edilmez.


I. PANİK DEĞERLER:
DT LABORATUVARI PANİK DEĞERLERİ

Laboratuvarımızda ölçülen parametreler panik değer kategorisinde değildir. Toksik değerler olarak sınıflandırılmaktadır.

İ. TEST SONUÇLARININ VERİLMESİ:

DT LABORATUVARINDA TEST SONUÇLARININ VERİLMESİ:

İmmünoloji Laboratuvar sorumlusu uzman doktor testlerin her aşamasını kontrol eder, deneylerin değerlendirme ve gerekli hesaplamaları yapar. Test sonuçlarını rapora dönüştürerek imzalar. Sonuçlarının güvenliği açısından raporlar otomasyon sistemine aktarılmaz istek yapan doktora kurye tarafından kapalı zarf içinde gönderilir.
Doku uyumu ile ilgili testler doğrudan hastaya veya birinci dereceden yakınlarına verilmektedir, güvenlik amacıyla sisteme verilmemektedir.

K. KALİTE KONTROL ÇALIŞMALARI:

İMMÜNOLOJİ LABORATUVARINDA KALİTE KONTROL ÇALIŞMALARI:

1. İç (İnternal) Kalite Kontrol: Değerleri önceden bilinen normal ve patolojik kontrol örnekleri hasta örneği gibi analiz edilir. Elde edilen değerlerin beklenen aralıklarda olup olmadığı kontrol edilir. Sonuçlar hedef değerler arasında ise hasta örnekleri çalışılır.
Sonuçlarda, beklenen aralıkların altında veya üstünde bir sapma gözlendiğinde cihazın ölçüm ayarları yeniden yapılır ve yeniden iç kalite kontrol örnekleri çalışılır. Bunlar hedef değerlerde ise hasta örnekleri çalışılır. Elde edilen test sonuçları hastanın önceki sonuçları ile karşılaştırılır.
2. Dış (Eksternal) Kalite Kontrol: Laboratuvarımız doku uyumu testleri için Avrupa İmmünogenetik Federasyonu (EFI) Balkan Eksternal Kalite Kontrol Programına (BEPT) dahildir ve sertifikalıdır.